Quality Management System - QMS  ISO 9001:2008

در سال 1987 کميته فني 176 سازمان بين المللي استاندارد (ISO/TC 176) سري استاندارد ISO9000 را به جهانيان ارائه نمود. هدف از تدوين اين سري استاندارد بوجود آوردن الگوئي بين المللي براي پياده سازي و استقرار سيستمهاي مديريت و تضمين کيفيت بوده که مورد استقبال فراوان در سطح دنيا قرار گرفت .

سيستمهاي مديريت کيفيت به منظور ثبات سطح کيفيت تعريف شده و بهبود کيفيت از طريق اصلاح فرايندها در سازمان پياده سازي مي شود. آخرين ويرايش الگوي اجرائي اين سري استاندارد   ISO9000: 2000مي باشد که با تاکيد بر ديدگاه فرايند گرا نقطه عطفي در نگرش سيستم هاي مديريتي ايجاد نموده است. در صورت موفقيت سازمان در مميزي صدور گواهينامه , براي متقاضي گواهينامه مربوطه با اعتبار3 سال صادر مي گردد.

در مدت اين3 سال مميزي ها مراقبتي جهت اطمينان از عملکرد سيستم و اثر بخشي بودن آن انجام مي پذيرد. اين مميزي ها مي تواند به صورت انتخابي به طور سالانه (جمعا2 بار در مدت اعتبار گواهينامه) يا شش ماه يکبار (جمعا5 بار در مدت اعتبار گواهينامه) انجام پذيرد. به عنوان يک مورد انتخابي مي تواند مميزي مقدماتي در سازمان انجام شود. فرايند مميزي مقدماتي به گونه اي است که با بررسي ساختار ها و چار چوب هاي سيستم منجر به تدوين گزارشي از موارد الزامي و توصيه هاي براي بهبود مي گردد. بدين ترتيب سازمان متقاضي اطمينان بيشتري نسبت به سيستم استقرار يافته پيش از انجام مميزي صدور گواهينامه خواهد داشت.

            مزاياي استقرار سیستم مدیریت کیفیت :

-         هدف گذاري, اندازه گيري اهداف , تجزيه و تحليل فعاليتها و بهبود مستمر

-         شفافيت فرايندها و شاخصهاي سازمان

-         سازگاري با ساختار سازمان در تمامي زمينه هاي توليدي و خدماتي

-         جلوگيري از دوباره کاريها به دليل تعريف فعاليتهاي برنامه ريزي شده و سيستماتيک

-         کاهش هزينه

-         مناسب ترين مدل جهت نزديک شدن به مدل مديريت کيفيت فراگير TQM

-         افزايش توان رقابت در عرصه بين الملل

-         کاهش مستندات و مدارک سيستم مديريت کيفيت

-         ايجاد اطمينان در درون و برون سازمان

-         توجه به ارزش افزوده و بهره وري سازمان

 Environmental Management System - EMS  ISO 14001          

توجه روز افزون به حفظ محيط زيست و افزايش آگاهي , انتظارات و الزامات طرف هاي ذينفع نسبت به توسعه پايدار مستلزم نگرش سيستمي در اتصال با قوانين, ضوابط ملي و منطقه اي مي باشد. در اين راستا کميته فني207 سازمان  بين المللي استاندارد (ISO/ TC 207) در سال1996 سري استاندارد بين المللي ISO 14000 را در رابطه با سيستم مديريت محيط زيست تدوين و منتشر نمود. سري استاندارد ISO14000 با پرداختن به موضوعات مختلف در زمينه محيط زيست , زمينه مناسبي را در سازمان ها براي درک مفاهيم محيط زيستي و به کارگيري روش هاي متفاوت در   طرح ريزي , اجرا و کنترل فرايند هاي سازمان در توجه به رويکرد محيط زيست فراهم مي آورد.

  مزاياي استقرار سیستم مدیریت زیست محیطی:

-         شناسايي فرصت‌هايي براي بهبود زيست محيطي

-         كاهش شكايات، جريمه ها و مجازات ها

-         كاهش ضايعات و پسماندها و استفاده از روش هاي بازيافت

-         اطمينان دادن به مشتريان درمورد تعهد نسبت به مديريت زيست محيطي

-         اطمينان از حفاظت محيط زيست در توسعه پايدار

-         اهميت دادن به جنبه هاي محيط زيستي در توليد و يا ارائه خدمات

-         يکپارچه کردن سيستمهاي مديريتي و بهبود روشهاي مديريت

-         کاهش هزينه هاي ناشي از اتلاف مواد و انرژي

-         استفاده بهينه از منابع طبيعي

-         رعايت قوانين ملي محيط زيستي

-         حفاظت از محيط زيست و توجه به علائق جامعه در اين ارتباط

-         پشتيباني از محيط زيست و پيشگيري از آلودگي

-         ارزيابي عملكرد زيست محيطي سازمان

Occupational Health & Safety Management System - OHMAS      

به معناي "سري ارزيابي ايمني و بهداشت شغلي"(Occupational Health & Safety Assessment Series)    مي باشد و OHSAS 18001 استانداردي قابل مميزي و صدور گواهينامه است که در پاسخ به نياز سازمان ها به يک استاندارد که بوسيله آن بتواند سيستم مديريت خود را در زمينه هاي بهداشتي و ايمني ارزيابي نمايند تدوين شده است. ساختار استاندارد OHSAS 18001 سازگار با استاندارد هاي ISO 14001:2004 و ISO 9001:2000  مي باشد تا سازمان ها بتوانند به راحتي سيستم هاي مديريت کيفيت محيط زيست و ايمني و بهداشت شغلي را با يکديگر ادغام و سيستم مديريتي يکپارچه اي را ايجاد نمايد. يک سيستم مديريت ايمني و بهداشت شغلي, سازمان را در شناسايي, حذف و يا به حداقل رساندن ريسک هاي مرتبط با بهداشت و ايمني کارکنان خود و ساير طرف هاي ذينفع که در معرض   ريسک هاي OH&S قرار دارند ياري مي نمايد.فرايند مميزي بر اساس استاندارد OHSAS 18001 مشابه با فرايند مميزي مبتني برISO 9001 و ISO 14001  مي باشد و مي تواند به طور يکپارچه با هر يک از سيستم هاي مديريت يا به تنهايي انجام پذيرد..

مزاياي استقرار سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای:

-    افزايش عملكرد سازمان در رابطه با حذف، بحداقل رسانيدن و كنترل خطرات و ريسك ها.

-    کمک به خود ارزيابي و در نتيجه توصيف بهتر ميزان تطابق عملکرد سازمان با ويژ گيها و مشخصات سيستمهاي ايمني و سلامت حرفه اي

-    ايجاد اطمينان از برقراری تطابق مورد نظر با خط مشي ايمني تعريف شده سازمان.

-    اجرا , نگهداري و بهبود مستمر سيستم مديريت ايمني و سلامت حرفه اي.

-    برقراري سيستم مديريت ايمني و سلامت حرفه اي براي محدود کردن يا کاهش دادن ريسک کارکنان و ديگر ذينفعان سازمان که در حين فعاليت در معرض تاثير پذيري ريسکهاي ايمني و سلامت حرفه اي قرار مي گيرند.

     Health , Safety, Environment - HSE - MS          

در همسويي با استقرار سيستم هاي مديريت يکپارچه در زمينه بهداشت شغلي,  ايمني و محيط زيست , از دهه هاي قبل برخي شرکت هاي بين المللي به ويژه در حوزه صنايع نفت , اقدام به تدوين استانداردهاي راهنما نمودند. استانداردهاي مذکور که عمدتا با مخفف  HSE-MSمعرفي شده اند چار چوب معيني را براي يک سيستم مديريت يکپارچه مهيا مي نمايد و داراي وجوه تمايزي با استانداردهاي OHSAS 18001  وISO 14001 هستند.

از سال 1381 وزارت نفت در ايران اقدام به تدوين کتابچه راهنماي استقرار HSE-MS و ابلاغ جهت اجرا به کليه سازمان هاي تابعه نمود. اين راهنما در کليه صنايع و سازمان هاي تابعه آن وزارت اعم از شرکت نفت ايران, شرکت سهامي پتروشيمي, شرکت ملي گاز ايران و شرکت پالايش و پخش فرآورده هاي نفتي ايران قابل پياده سازي است.

سيستم مدیریت امنیت اطلاعات       ISO/IEC 27001

Information Security Management System - ISMS       

رشد سريع و سرعت روزافزون تغييرات علوم و فناوري را در عصر حاضر بايد مديون دسترسي گسترده و فراگير به اطلاعات دانست . حرکت رو به گسترش جوامع در راستاي جامعه اطلاعاتي, موجب رشد وسيع خدمات اطلاعاتي شده و با اين نگرش, اطلاعات براي يک سازمان , سرمايه اي فوق العاده با ارزش محسوب مي شود. با وجود اتصالات گسترده و جهاني, اطلاعات مي بايست به صورت کنترل شده در معرض استفاده مخاطبين قرار گرفته و در برابر تهديدهاي موجود به نحو مطلوب حفاظت شود. بدين منظور رويکردي تحت عنوان سيستم مديريت امنيت اطلاعات حاصل از تجارب و  فعاليت هاي مستمر در دهه گذشته در خصوص حفاظت از اين مزيت رقابتي سازمان ها پديد آمده است. در راستاي تکامل استانداردهاي منتشر شده براي سيستم نسخه منتشر شده جهاني ISO/IEC 27001:2005 به نام "فناوري اطلاعات- فنون امنيتي- سيستم مديريت امنيت اطلاعات – الزامات" در تناظر با استاندارد BS 7799-2:2005 مبنا و مدل مناسبي براي استقرار سيستم مديريت امنيت اطلاعات و نيز مميزي سازمان براي دريافت گواهينامه تطابق سيستم با استاندارد       مي باشد. در کنار آن استاندارد مديريتي  ISO\IEC 17799:2005 يا BS 7799-1:2005 به نام " فناوري اطلاعات -فنون امنيتي - راهنماي کاربرد براي مديريت امنيت اطلاعات" که مشتمل بر تشريح کنترل هاي مورد نياز سيستم و نيز گزارش فني ISO/IEC TR 13335 مشتمل بر جزئيات و فنون مورد نياز در مراحل ايمن سازي اطلاعات و ارتباطات, مکمل هاي مناسبي براي ISO/IEC 27001 در استقرار سيستم مديريت امنيت اطلاعات مي باشد.

سيستم مدیریت کیفیت در صنایع خودرو سازی   ISO/TS 16949

        QMS-Automotive

صنعت خودرو نمونه اي از صنايعي است که مجموعه اي از ويژگيها مانند محصولات پيچيده, اهميت بالاي کيفي, الزامات ايمني, بازار گسترده فروش , ضريب اشتغال زايي قابل توجه و ... را همزمان دارا مي باشد. با در نظر گرفتن تمام ويژگي ها , سيستم مديريت کيفيتي که براي يک مجموعه توليد کننده خودرو و يا قطعات آن گزينش مي گردد, بايد حائز شرايط و الزاماتي باشد که توانايي پاسخ گويي به تمامي موارد فوق را دارا باشد. سرمايه گذاري هاي که در سطح جهان در صنعت خودرو صورت گرفته و نيز توجه دقيق به زنجيره هاي عرضه (supply chain) و تلاش خودرو سازان به ارتقاء تامين کنندگان اين صنعت , از ديرباز عاملي براي ايجاد استاندارد هاي معتبري همچون VDA 6.1 , QS 9000 بوده است.

در سال1999 در يک تلاش  بين المللي و هماهنگ توسط IATF(International Automotive Task Force) استاندارد ISO/TS 16949 با بهرگيري از تجارب حاصل از پياده سازي استاندارد هاي ملي, منطقه اي و يا خاص صنف خودرو سازي تدوين گرديد. هدف اين استاندارد نزديک کردن خواسته ها و انتظارات مرتبط با سيستم مديريت کيفيت سازندگان قطعات خورو و ايجاد زباني مشترک ما بين آنها و خودروسازان است.  

استاندارد ISO/TS 16949 در بر گيرنده کليه الزامات استاندارد ISO 9001:2000 در کنار الزامات خاص صنف خودروسازي و نيز الزامات خاص مشتريان (نظير خودروساز) مي باشد.

با توجه به استقبال گسترده از اين استاندارد هم اکنون دريافت گواهينامه ISO/TS 16949  توسط بسياري از خودروسازان جهان به عنوان يک الزام مطرح گرديده و حرکت به سوي پياده سازي اين استاندارد را مي توان از گام هاي نخست براي ورود به بازارهاي جهاني خودروسازي محسوب نمود.

مزاياي استقرار سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای:

-         ارائه كمك هاي فني و تخصصي به تامين كننده

-         رفع نواقص استاندارد ISO9000 براي صنعت خودرو

-         تامين مستمر نياز مشتري (شركت‌هاي خودروسازي)

-         افزايش كيفيت محصولات توليدي، كاهش نرخ PPM ، كاهش ضايعات و دوباره‌‌كاري‌ها

-         افزايش كارائي تامين كننده و مشتري

-         بهبود عملكرد تحويل تامين كننده

-         بهبود ارتباطات داخلي و خارجي تامين كننده

-         تعيين قابليت استمرار فرايند توليد تامين كنندگان

-         برقراري و تكميل چرخه تامين كننده ـ مشتري ـ مصرف كننده

-         ارتقاء سطح توان كمي وكيفي تامين كنندگان

-          بهبود استراتژی شرکت

-         توجه پيشگيری از بوجود آمدن خطا

-         استحکام در قابليت اطمينان و امکان پذيری فرايند

-         ارزش افزوده بيشتر فعاليتها

-         نزديک شدن به فلسفه مديريت کيفيت فراگير TQM

-         افزايش ميزان انعطاف پذيري تامين كنندگان

-         ايجاد و توسعه شبكه‌اي از تامين كنندگان واجد شرايط

-         كاهش هزينه‌هاي بازرسي

-         كاهش هزينه‌هاي مميزي

سيستم مدیریت کیفیت در صنایع سیستم مدیریت کیفیت در صنایع نفت و گاز و پتروشیمی   ISO/TS 29001

       Petroleum , petrochemical and Natural Gas - QMS     

استاندارد ISO/TS 29001 2003 توسط کميته فني ISO/TC 67 مواد, تجهيزات و سازه هاي دريايي براي صنايع نفت, پتروشيمي و گاز طبيعي تهيه و به عنوان يک ISO/TS براي تعيين الزامات تکميلي ISO 9001:2000 خاص صنايع نفت پتروشيمي و گاز طبيعي منتشر گرديده است.

با توجه به نياز خاص اين نوع صنايع در توانمندسازي و تکرارپذيري فرايندهاي موثر در مشخصه هاي عملکردي محصول و تعادل اين فرايندها با شرايط محيطي سازمان استاندارد ISO/TS 29001  تاکيدي مضاعف بر اهم موضوعات مطرح در اين نوع سازمانها نموده است.

برخي از موضوعات مورد تاکيد اين استاندارد به شرح زير مي باشد:

-         آموزش تخصصي کارکنان و تامين کنندگان.

-         نظم و نظافت محيط کار

-         توجه به مشخصه هاي فني در کليه مراحل پديد آوري محصول

-         ثبت دانش فني در مراحل طراحي

-         توجه به گستره زنجيره عرضه

با در نظز گيري ميزان سرمايه گذاري در صنايع نفت پتروشيمي و گاز طبيعي و همچنين رشد روزافزون استقرار سيستم هاي مديريتي در اين صنايع به کار گيري مشخصه هاي فني ISO/TS 29001 مي تواند کمک موثري در رويکرد مديريت کيفيت بنمايد

     مزاياي استقرار سیستم مدیریت کیفیت در صنایع نفت و گاز و پتروشیمی :

-         كاهش دوباره كاريها , هزينه ها و قيمت تمام شده

-          بهبود فرآيندها

-          طراحي بهتر خدمات

-          بهبود بهره وري و كارآئي

-          بهبود در روحيه كاركنان و ارتباطات داخل سازماني

-          بهبود وضعيت مستندات و  افزايش سطح كيفيت محصولات

-          شفاف سازي حدود مسئوليتها و اختيارات

-           بهبود رضايت مشتريان و  افزايش اعتماد آنها

-          بهبود شهرت در بازار و  افزايش سهم بازار قابل كسب

-          افزايش قابليت رقابت

-          افزايش سود آوري و  كاهش شكايات مشتريان 

سيستم مدیریت ایمنی مواد غذایی   ISO 22000:2005

         Food Safety Management System

تهيه شواهد کافي به منظور اثبات قابليت کنترل عوامل خطرزا در مواد غذايي براساس الزامات قانوني و همچنين الزامات مشتري از جمله مواردي است که سازمانهاي دخيل در زنجيره توليد به آن نيازمندند.

استاندارد بين المللي ISO 22000  با به کار گيري اصول HACCP و ترکيب موثر آن با برنامه هاي پيش نيازي (PRP(S))  و همچنين به کارگيري ساختار استاندارد ISO 9001:2000 ضمن کنترل و کاهش تمام عوامل خطرزاي شناسايي شده به محدوده قابل قبول باعث تحويل محصولي سالم به مصرف کننده نهايي و يا مرحله بعدي از زنجيره توليد مي گردد. الزامات اين استاندارد بر مبناي ترکيبي از عوامل زير جهت دستيابي به سلامت مواد غذايي در زنجيره توليد تا مصرف مي باشد.

-         ارتباط متقابل کليه دست اندرکاران در زنجيره توليد مواد غذايي

-         مديريت سيستم

-         کنترل فرايند

-          اصول (Hazard Analysis Critical Control Point) HACCP

-         برنامه هاي پيش نيازي (Pre Requisite Programs)

تجزيه و تحليل خطر و نقطه کنترل بحراني

      Hzard Analisis Critical Contorol Point -HACCP

HACCP به معناي تجزيه و تحليل خطر و نقطه کنترل بحراني است و يک سيستم بهداشتي در مديريت کيفيت در صنايع غذايي محسوب مي گردد. HACCP را مي توان يک سيستم کنترلي و يکي از راهکارهاي عملي در پيشبرد اهداف بهداشت مواد غذايي دانست که در طول زنجيره مواد غذايي (از توليد کننده اوليه تا مصرف کننده نهايي) داراي کاربرد بوده و با استفاده از آن نسبت به کيفيت بهداشتي فرايند هاي غذايي اطمينان حاصل مي گردد.از ديدگاه کاربردي HACCP کليه خواسته هاي: (Good Manufacturing Practices) GMP  و (Good Hygine Practices)GHP را در بر گرفته و تمامي جنبه هاي بهداشت مواد غذايي را تحت پوشش قرار مي دهد. امتيازات سيستم HACCP علاوه بر تامين ايمني مواد غذايي و سازگاري آن با سيستم مديريت کيفيت نظير سري استاندارد ISO 9000 کمک به توسعه تجارت جهاني از طريق افزايش اعتماد به ايمني مواد غذايي نيز مي باشد. به کمک استقرار اين سيستم از افت سطح کيفيت بهداشتي محصول به نحو برنامه ريزي شده و سيستماتيک جلوگيري به عمل مي آيد , به نحوي که مصرف فرآورده غذايي هيچگونه خطري براي مصرف کننده به همراه نداشته باشد.

************************

مراجع :کاتالوگ tuv-nord        

·     فرم درخواست مشاوره ، آموزش و استقرار سیستم(های) مدیریت / مدل سرآمدی 

·    پست الکترونيکي: info@sinaqsco.com

·    تلفكس:   77429270  - 021

·   آدرس: تهران، خیابان سی متری نیروی هوایی - خیابان 4/40 نیروی هوایی- طبقه اول - واحد یک

 در صورت نياز به اطلاعات بيشتر مي توانيد با شماره I 09123245694 ( قاسمي )  تماس حاصل فرمائيد